Gisteren kondigde minister Schippers het nieuwe zorgakkoord aan, dat is opgesteld tussen VWS, zorgaanbieders (ziekenhuizen) en Zorgverzekeraars Nederland (namens de zorgverzekeraars). In de bijlage het persbericht en hier -voor leken en/of niet-politiek geïnteresseerden- mijn persoonlijke interpretatie ervan:
- In het nieuwe zorgverzekeringsstelsel (2006) wordt naar marktwerking in de zorg gestreefd. Dat betekent meer vrije prijzen voor meer behandelprocessen. Zo kunnen ziekenhuizen elkaar ook meer beconcurreren op kwaliteit en prijs
- De zorgkosten blijven voorlopig structureel stijgen (o.a. dubbele vergrijzing door meer ouderen en minder jongeren) en er moeten maatregelen getroffen worden om die zo veel mogelijk te compenseren
Dat leidt tot de volgende afspraken:
- Zorgverzekeraars gaan selectiever zorg inkopen o.b.v. prijs, kwaliteit, doelmatigheid en "gepast gebruik". Ook wordt er gestreefd naar zoveel mogelijk zorg voor een patient in één enkel ziekenhuis.
- Meer spreiding en specialisatie van ziekenhuisfuncties. Dat betekent minder ziekenhuizen (uit "oogpunt van kwaliteit, doelmatigheid en innovatie" wordt die beslissing genomen), maar wel meer gespecialiseerd. Dus voor algemene ingrepen en acute zorg kun je wel in het dichtstbijzijnde ziekenhuis terecht, maar voor wat ingewikkeldere ingrepen zal de patiënt meer moeten reizen.
- Zorg moet toch zo dicht mogelijk bij de patiënt in de buurt verleend kunnen blijven worden. Dus niet alles in Oost-Groningen concentreren ;-)
- Dat houdt in dat er capaciteit (bedden, operatiekamers, artsen) "over" kan blijven in ziekenhuizen (zorgverzekeraars kopen volumes in en masse). Om ziekenhuizen niet alleen achter te laten met een herorganisatienoodzaak, wordt er een fonds opgericht door de zorgverzekeraars om hen gepast te kunnen compenseren.
- Dure geneesmiddelen worden doelmatiger voorgeschreven. Dus alleen dure middelen als daar een medische noodzaak voor is of als het patent niet is vervallen. In de meeste gevallen kan een goedkoper ("merkloos") alternatief geboden worden, met dezelfde werkzame stoffen. De overheid draagt zorg voor strenger toelatingsbeleid van dure geneesmiddelen, dat betekent waarschijnlijk dat de farmaceutische industrie wat meer ingekaderd zal worden. Denk aan kortere patentperiodes van nieuwe medicijnen o.i.d.
Om deze doelen te realiseren zullen de volgende activiteiten worden ontplooid:
- Om volgens de boven gestelde normen selectiever in te kunnen kopen, is transparante informatie nodig. Samenwerking op het gebied van kwaliteitsinformatie zal structureel worden opgepakt. Denk daarbij aan nieuwe standaarden en datakoppelingen op allerhande gebied. Verwacht grote projecten bij Vektis, Vecozo, misschien een nieuwe rol voor Nictiz ook hiervoor weggelegd. Wellicht kan Open Health Hub hierin ook een goede rol spelen (zei hij hoopvol ;-)).
- Ook zal een financiering strakker aan een behandeling gekoppeld moeten worden (zgn. DBC's), zodat er minder "losse factuurtjes" verstuurd kunnen worden. Zo kun je ook makkelijker kwaliteitscriteria toepassen en benchmarken.
- De overheid zal er samen met de ziekenhuizen voor zorgen dat de normen voor bereikbaarheid van cruciale zorg overeindblijven. De verzekeraar zal dus niet zomaar kunnen bepalen dat een Spoed Eisende Hulp van een ziekenhuis wegmoet.
Tot zover mijn eerste lekenvertaling, graag jullie reactie. Hebben jullie er iets aan? Aanvullingen en/of correcties zijn ook van harte welkom!
[Oorspronkelijk persbericht hieronder]
===========================
PERSBERICHT
Financiële afspraken overheid, verzekeraars, ziekenhuizen en zelfstandige behandelcentra gekoppeld aan gezamenlijke inhoudelijke agenda
Akkoord over beheerste kostenontwikkeling ziekenhuiszorg
Maandag 4 juli 2011
Minister Edith Schippers (VWS) heeft vandaag een akkoord gesloten met zorgaanbieders en zorgverzekeraars over een beheerste kostenontwikkeling in de ziekenhuiszorg. De ambitie is om de structurele uitgavengroei in de ziekenhuiszorg in de periode 2012 tot 2015 te beperken tot 2,5 procent. Doordat er nu financiële rust in de sector komt, kan de focus komen te liggen op meer dynamiek en kwaliteitsverbetering in de ziekenhuiszorg.
Het akkoord is gesloten tussen minister Schippers en de Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen (NVZ), de Nederlandse Federatie van Universitair Medische Centra (NFU), Zelfstandige Klinieken Nederland (ZKN) en Zorgverzekeraars Nederland (ZN). In overleg met patientenorganisaties zal het belang van de patient in deze afspraken verder worden uitgewerkt.
De afspraken zijn gemaakt in het licht van de eerder dit jaar genomen besluiten van Schippers over de ziekenhuiszorg, zoals de invoering per 2012 van prestatiebekostiging, uitbreiding tot 70% van de behandelingen waar vrije prijsvorming geldt, en het afbouwen van de achteraf-compensaties voor zorgverzekeraars. Ook zijn ze gemaakt tegen de achtergrond van de fors stijgende uitgavengroei in de gezondheidszorg als geheel.
De ambitie van een beheerste uitgavengroei van 2,5% is exclusief loon- en prijsbijstelling. Inclusief loon- en prijsbijstelling komt het neer op een nominale groei van ongeveer 5,3%; de afgelopen jaren lag de nominale groei op 6 tot 7%. Om deze aanzienlijke trendbreuk in de uitgavengroei te realiseren, gaan betrokken partijen de volgende inhoudelijke agenda uitvoeren:
- Zorgverzekeraars gaan de selectieve inkoop van zorg sterk uitbreiden. Er wordt gecontracteerd op basis van prijs, kwaliteit, doelmatigheid en gepastgebruik. Ongewenste praktijkvariatie wordt teruggedrongen.
- Waar dit uit oogpunt van kwaliteit, doelmatigheid en innovatie wenselijk is,zullen zorgaanbieders en zorgverzekeraars spreiding en specialisatie vanziekenhuisfuncties bewerkstelligen.
- Op basis van diezelfde criteria wordt zorg steeds zo dicht mogelijk bij de patiënt in de buurt geboden.
- Overbodig geworden (ziekenhuis)capaciteit wordt afgebouwd, zodat er daadwerkelijk kwaliteits- en doelmatigheidswinst wordt geboekt. Zorgverzekeraars nemen het initiatief tot een herstructureringsfonds, waaruithiermee samenhangende versnelde afbouw kan worden gecompenseerd.
- Dure geneesmiddelen worden doelmatiger voorgeschreven. De overheid draagt zorg voor strenger toelatingsbeleid van dure geneesmiddelen.
Om bovenstaande doelen te kunnen realiseren is nodig dat partijen over voldoende, transparante en juiste informatie beschikken over de kwaliteit en veiligheid van zorg.
Partijen gaan hiertoe gezamenlijk forse inspanningen leveren. Ook maken zij afspraken over normen voor minimale kwaliteit (selectieve inkoop) en gepast gebruik (terugdringen praktijkvariatie en overbehandeling).
Om het zorglandschap te kunnen herinrichten (specialisatie, afbouwen capaciteit) zal de overheid in samenspraak met de veldpartijen normen vaststellen voor bereikbaarheid van cruciale zorg.
In de periode 2012 tot en met 2014 vindt er een zorgvuldige overgang plaats naar een eindmodel van prestatiebekostiging en vrije prijsvorming in de ziekenhuiszorg.
Minister Schippers heeft al besloten dat de macro-nacalculatie voor verzekeraars wordt afgeschaft. Voor macro-overschrijdingen in de periode 2012-2014 heeft zij het macro-beheersingsinstrument ingesteld, een achteraf opgelegde omzetheffing. Dit instrument wordt de komende jaren ingezet als een ultiem middel, in eerste instantie zullen betrokken partijen naar andere oplossingen kijken. Minister Schippers heeft de Tweede Kamer toegezegd gezamenlijk met betrokken partijen te bezien hoe dit instrument verder verfijnd kan worden, zodat aanbieders gedifferentieerd kunnen worden gekort in relatie tot de oorzaken van de overschrijdingen.